GALERIA

KONTAKT

Suwalski Park Krajobrazowy

Malesowizna 24
16-404 Jeleniewo

tel./87/ 569 18 01
fax /87/ 569 76 36

e-mail: turtulspk@gmail.com
„Na Górę Zamkową”

Atrakcje na trasie:

0,0 km Malesowizna – założona w 1770 r.; we wsi siedziba SPK (przysiółek Turtul), przy której mieści się również baza edukacyjno-noclegowa, izba regionalna, punkt informacji turystycznej ze sprzedażą wydawnictw oraz wypożyczalnia sprzętu turystycznego.

W Turtulu znajdują się ruiny młyna wodnego z lat 30. XX w.; pierwszy młyn stał tu już w XVII w. Za mostkiem na rzece Czarna Hańcza punkt widokowy z widokiem na dolinę Czarnej Hańczy. W stawie turtulskim żyje osobliwe zwierzę, nadecznik stawowy – gąbka słodkowodna, występująca tylko w wodach bardzo czystych.

1,3 km Rutka – wieś założona przez rudników w 1782 r. We wsi rezerwat przyrody „Rutka”, w skład, którego wchodzi głazowisko (bruk polodowcowy), jezioro Linówek z przylegającym do niego torfowiskiem przejściowym (z rosiczką okrągłolistną i storczykami) oraz równolegle ułożone za jeziorkiem wzgórza moren czołowych i moren spiętrzenia (tzw. „amfiteatr wodziłkowski”). Na krawędzi wysoczyzny zlokalizowana jest platforma widokowa z panoramą na rezerwat.

4,1 km Szurpiły – wieś założona około 1667 r. przez kamedułów wigierskich. Nazwa wsi pochodzi od litewskich słów opisujących warowną osadę Jaćwingów (lud bałtyjski, spokrewniony z Prusami, Litwinami) na Górze Zamkowej: šiurpús – starszny, pilis – gród. Na początku wsi po prawej stronie drogi, drewniany krzyż z XIX w. We wsi kilka starych drewnianych domów, dalej przy drodze dwa duże głazy narzutowe (pomniki przyrody). Pod Szurpiłami na głębokości od 800 m do ponad 2000 metrów występują rudy żelaza, tytanu, wanadu. W pobliżu wsi w latach 1962-82 miał powstać okręg górniczo-hutniczy.

5,5 km Kazimierówka – na przedpolach wsi stwierdzono dużą osadę jaćwieską (VI–X w.).

8,9 km Sidorówka – jezioro Szurpiły – użytek ekologiczny, powierzchnia 80,9 ha, głębokość maksymalna 46,8 m, linia brzegowa silnie rozwinięta (półwyspy, zatoki). Zatoka kończąca się u podnóża Zamkowej Góry nosi nazwę Jodel. Na środku znajduje się wyspa Pustelnia (kem). Występują tu liczne gatunki ryb, m.in.: sieja, sielawa, szczupak, lin, leszcz, węgorz, okoń, płoć. Okolice jeziora zamieszkuje licznie  bóbr europejski.

11,1 km Szurpiły – Góra Zamkowa (228.1 m n.p.m.) wznosi się 54 m ponad powierzchnię otaczających ją czterech jezior: Szurpiły, Kluczysko, Jeglówek, Jeglóweczek. Od VI do XIII w. stanowiła centrum plemienne Jaćwingów. Istniał tu warowny gród z zachowanymi do dziś zarysami trzech pierścieni wałów obronnych. W skład zespołu osadniczego wchodziły również pobliskie wzniesienia: Góra Kościelna i Góra Cmentarna, oraz osada otwarta w przysiółku Targowisko. Zbocza wzniesień porasta las liściasty, określany jako grąd. W lesie znajdują się dwa pomnikowe głazy.

Jedno z najpiękniejszych miejsc widokowych w SPK z panoramą na liczne formy polodowcowe: moreny, ozy, kemy, tarasy kemowe i zagłębienia wytopiskowe.

11,6 km Targowisko – podgrodzie Góry Zamkowej; przysiółek założony w 1790 r. przez Marcina Misiukiewicza.

15,1 km Wodziłki – wieś założona w 1788 r. przez staroobrzędowców (wyznawcy starego, niezreformowanego rosyjskiego prawosławia) – ludność zachowująca odrębność etniczną. We wsi drewniana świątynia – molenna (1904-1914) – najstarsza na Suwalszczyźnie. W pobliżu molenny drewniana bania – łaźnia parowa oraz interesujący drewniany budynek (nr 20) z lat 30. XX wieku.